Partnerem serwisu jest firma M.K.Szuster

Ełk: Kościół pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa

2015-03-02 14:32:24 (ost. akt: 2015-03-02 14:27:56)
Ełk: Kościół pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa

Autor zdjęcia: Wikipedia

Neogotycki Kościół pw. Najświętszego Serca Jezusowego, przed rokiem 1945 świątynia ewangelicka. Świątynia wraz z najbliższym otoczeniem stanowiła przez wieki centrum miasta.

Akt lokacji Ełku wspominał o czterech łanach ziemi dla plebana. Patronką pierwszego ełckiego kościoła została święta Katarzyna. W XV wieku istniała w Ełku parafia katolicka, której proboszczem w latach 1472-1473 był Paweł.

Budowa i odbudowa


Podczas reformacji na całych Prusach - a więc i w Ełku - zapanował luteranizm. Murowany kościół wzniesiony został w tym miejscu w latach 1848-1850. W latach pierwszej wojny światowej uległ zniszczeniu na skutek morderczych walk rosyjsko-niemieckich tocznych na ulicach Ełku. Odbudowany został w latach 1920-1925 w stylu neogotyckim. Kościół jest budowlą z cegły posadowioną na fundamencie z kamieni polnych. Świątynię zbudowano na planie wydłużonego prostokąta. Posiada ona trzy nawy. Od wschodu do korpusu budowli przylega pięcioboczne prezbiterium, zaś od południowego-zachodu zakrystia. Od zachodu do korpusu przylega kwadratowa w planie wieża, zwieńczona dzwonnicą. Do wieży dodano dwie podcieniowe kruchty.
Do 1945 kościół należał do wspólnoty ewangelickiej. Po II wojnie światowej, w związku ze zmianą granic i napływem ludności katolickiej, erygowano tu placówkę ku czci Najświętszego Serca Pana Jezusowego i przekazano ją księżom kanonikom regularnym. 20 listopada 1946 roku, przy kościele utworzona została samodzielna parafia. Świątynię konsekrował 27 maja 1964 roku ks. bp Józef Drzazga.

Polskie słowo boże


Ze świątynią ewangelicką związane były postacie pastorów wchodzących w skład elity naszego miasta. Niektórzy z nich zaangażowani byli w walkę o zachowanie języka polskiego na Mazurach. Czynili to przede wszystkim z troski o dotarcie do swoich parafian ze Słowem Bożym. Czynnik narodowy na Mazurach (podobnie jak w całej Europie) nabrał większego znaczenia dopiero w wieku XIX wraz z narodzinami nowoczesnej koncepcji narodu.
Wymienić tu należy przede wszystkim Jana i Hieronima Maleckich, Tymoteusza Kriegera oraz Tymoteusza Gizewiusza. Postacią ogromnie ważną dla ełczan w okresie międzywojennym był pastor Paul Rathke – aktywny działacz okresu plebiscytowego o orientacji zdecydowanie proniemieckiej.

Centrum wokół kościoła


Kościół wraz z otoczeniem zawsze stanowił ścisłe centrum miasta. Ukoronowaniem trudnego procesu odbudowy Ełku po pierwszej wojnie światowej stał się nowy ratusz oddany do użytku w październiku 1925 roku. Zrealizowano go według projektu architekta okręgowego Wilhelma Brureina. Obiekt powstał w miejscu zabudowań zburzonych w 1914 roku i sąsiadujących od północy z placem kościelnym. Od północnego zachodu
z kościołem sąsiaduje gmach tzw. starego gimnazjum – neogotyckiego kompleksu szkolnego z końca XIX wieku. Po drugiej stronie ulicy znajdował się hotel Königlicher Hof (najlepszy hotel w mieście) oraz dom handlowy braci Trojahn.
W pobliżu kościoła, w miejscu, w którym później wzniesiono ratusz, zlokalizowana była również drukarnia Wilhema Menzla. W 1840 zaczął on wydawać pierwszą na Mazurach gazetę Das Lycker Gemeinnützige Unterhaltungsblaatt. Zamieszczał w nim artykuły poświęcone regionowi i Polsce. Wydawał i redagował także polskie pismo dla Mazurów Przyjaciel Ludu Łecki (1842-1845).


Nietypowy układ urbanistyczny (brak rynku) wynika z faktu usytuowania miasta na wschodnim brzegu Jeziora Ełckiego. Szeroka ulica Wojska Polskiego (wcześniej przez bardzo długi okres nazywana po prostu ulicą Główną) pełniła funkcję rynku i tę część ulicy nazywano często po prostu „Markt” – rynek. Tu odbywały się targi, w tym miejscu celebrowano najważniejsze wydarzenia w życiu miasta. Na północ od kościoła, na wysokości Wojska Polskiego 42 znajdował się pomnik dowódcy garnizonu ełckiego w latach 1788 - 1795 gen. Johanna Heinrich von Gunthera. Z inicjatywy gen. Gunthera utworzono w Ełku Seminarium Nauczycielskie. Działało ono w latach 1800-1808, wznowiło działalność w 1902 roku.


Czekamy na Wasze zdjęcia i opisy pięknych zakątków regionu, kliknij tutaj, aby dodać swój artykuł lub skontaktuj się z nami pod adresem redakcja@mojemazury.pl.
Zobacz w naszej bazie
  • Kościół Najświętszego Serca Jezusowego w Ełku

    Kościół Najświętszego...

    W świątyni warto zobaczyć imponujący ołtarz główny z 1959 oraz witraże przedstawiające najważniejsze...

  • Ścieżka historyczno-turystyczna w Ełku

    Ścieżka obrazuje trzy podstawowe dominanty rozwoju Ełku: • warunki naturalne – znaczenie oraz wpływ jeziora i rzeki, układ urbanistyczny miasta uwarunkowany obecnością jeziora • bliskość granicy - związany z nią handel, wielokulturowość,...

  • Ełckie

    Jezioro Ełckie

    Jezioro położone w sąsiedztwie Ełku, po zachodniej stronie miasta. Brzegi jeziora są urozmaicone, na ogól niskie....

Przewodnik lokalny

Zobacz także

Komentarze (10) pokaż wszystkie komentarze w serwisie

Dodaj komentarz Odśwież

Zacznij od: najciekawszych najstarszych najnowszych

Dodawaj komentarze jako zarejestrowany użytkownik - zaloguj się lub wejdź przez FB

  1. Grego #2050885 | 37.47.*.* 22 sie 2016 18:23

    Karlheinz Deschner Od czasów Konstantyna cechami, po których rozpoznaje się ten Kościół, są obłuda i przemoc; codzienną praktyką tej religii stała się masowa zagłada. Surowo zakazywano zabijania pojedynczych osób, ale uśmiercanie tysięcy ludzi było dziełem miłym Bogu. To nie obłęd, to jest chrześcijaństwo. Karlheinz Deschner (z książki Opus Diaboli)

    ! - + odpowiedz na ten komentarz

  2. Fred #2049284 | 37.47.*.* 19 sie 2016 18:00

    Jak myślisz skąd kościoł katolicki brał pieniądze na budowy ogromnych kościołów, świątyń, kaplic etc. Otóż ze spienieżonych dóbr wszystkich zamordowanych, torturowanych, palnych żywcem ludzi. Jeśli jesteś w neogotyckim kościele i podiziwiasz piękne łuki, witraże w wysokich oknach, to wiedz, że klecha który tam odprawia mszę jest dziedzicem morderców, a mury tej budowli splamione są krwią milionów niewinnych ludzi. Wsłuchaj się w krzyki tych nieszczęsnych ludzi! Wczytaj się w to, co niektórzy pisali z więzień, żony do mężów, ojcowie i matki do dzieci: zapewnienia o własnej niewinności, słowa pożegnania na zawsze. Trzeba to poznać, by zrozumieć, że diabeł jest chrześcijaninem, a chrześcijanin często diabłem, albo inaczej: że — jak mówi Kierkegaard — chrześcijaństwo to „wynalazek szatana”.

    Ocena komentarza: warty uwagi (1) ! - + odpowiedz na ten komentarz pokaż odpowiedzi (1)

    1. 123 #1766487 | 77.252.*.* 1 lip 2015 21:19

      a co przed murowanym nie ma historii????????????

      ! - + odpowiedz na ten komentarz

    2. ferdek #1703625 | 83.24.*.* 1 kwi 2015 18:44

      Te kościoły i armia księży z krzyżami w dłoniach to nasza obrona przed ruskim agresorem , modlitwą unicestwimy czołgi barbarzyńcy . Dopóki ksiądz pasterz na czele swego stada owieczek i baranków stoi, niech wilk drży i się wielkiego pana się boi

      Ocena komentarza: poniżej poziomu (-1) ! - + odpowiedz na ten komentarz pokaż odpowiedzi (1)

      1. ministrancik #1679448 | 83.24.*.* 2 mar 2015 18:46

        To jest jeden z 18 kościołów w Ełku o wypasionych plebaniach nie wspomnę .

        Ocena komentarza: warty uwagi (3) ! - + odpowiedz na ten komentarz pokaż odpowiedzi (3)