Nazwa Ruciane pochodzi od słowa „ruda”. W okolicy dzisiejszego miasta już w XIV wieku istniało wiele smolarni, wypalarni węgla drzewnego oraz ośrodków przetapiania rudy darniowej. Nidę założono w 1595 roku. Wieś przez wiele lat była osadą rybacką. Osiedle Ruciane połączono ze wsią Nida 1 stycznia 1966 roku, wtedy miastu nadano prawa miejskie.

Turystyczny rozwój Rucianego rozpoczął się na początku ubiegłego stulecia. Po rozbudowie floty mazurskiej i kolei ośrodek stał się jednym z najbardziej uczęszczanych w całych Prusach Wschodnich.

Nad jeziorami: Nidzkim i Guzianka Wielka znajduje jest kilkanaście ośrodków turystycznych, plaż i przystani żeglarskich. Ruciane jest ważnym punktem w żegludze mazurskiej. Bez problemu można dopłynąć stąd do Mikołajek, Giżycka czy Węgorzewa.

Zapaleni żeglarze będą zachwyceni licznymi akwenami. Spływ kajakowy rzeką Krutynią i Nidką na długo zostanie w pamięci wszystkim, którzy zdecydują się na tę przygodę.

Puszcza Piska w okolicach Rucianego-Nidy jest wyjątkowo ładna, bo monolit drzewostanu sosnowego przerywają bory liściaste. 500-letnie dęby królewskie, 200-letnia sosna w kształcie liry i głazy narzutowe są pomnikami przyrody i jednocześnie wizytówkami okolicy.

Blisko 15 tys. ha gminy Ruciane-Nida wchodzi w skład Mazurskiego Parku Krajobrazowego.


Warto zobaczyć w gminie Ruciane - Nida

Guzianka: śluza z 1879/1899
Kadzidłowo: Park dzikich zwierząt
Ładne Pole: cmentarz staroobrzedowców
Osiniak - Piotrowo: cmentarz staroobrzedowców
Pranie: Leśniczówka Gałczyńskiego
Ruciane - Nida: zabytkowy cmentarz
Ruciane-Nida: budynek XIX wiecznej wyłuszczarni nasion
Ruciane - Nida: kościół z 1910 roku, który z zewnątrz bardziej przypomina pensjonat, niż świątynię
Ruciane - Nida: Dęby Królewskie” , przy szosie do Pisza po lewej stronie, naprzeciwko Wyłuszczarni Nasion; 2 dęby szypułkowe: „Dobko” o obw. 550 cm, wys. 29 m i „Gniewko” o obw. 470 cm, wys. 26 m.
Ruciane - Nida: bunkry z początku XX wieku
Sowiróg - wieś opisana przez Ernsta Wiecherta w "Dzieciach Jerominów". W 1948 roku ostatni mieszkańcy wyjechali do Niemiec. We wsi resztki cmentarza.
Ukta: drewniane domu starowierców,
Ukta: kościół Podwyższenia Krzyża Świętego (XIX w.)
Ukta: stary cmentarz ewangelicki

Wejsuny: kościół neogotycki z 1898 roku
Wojnowo:
- cerkiew z 1923 roku i położony nad jeziorem Duś klasztor staroobrzędowców z XIX wieku,
- w pobliżu wsi głazowisko obejmujące swoim zasięgiem dziewięć hektarów i skupiające 13 tysięcy głazów, dwa z nich (jeden o obwodzie 975 cm i wysokości 1,2 m i drugi o obwodzie 700 cm i wysokości 1 metra) są pomnikami przyrody;
- park kulturowy, w skład którego wchodzą drewniane budynki stanowiące przykład mazurskiego budownictwa ludowego z przełomu XVIII i XIX wieku.


Warto zobaczyć w sąsiednich gminach
Mikołajki
Piecki
Pisz